Συνέντευξη του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στον τηλεοπτικό σταθμό Times Now και στον δημοσιογράφο Srinjoy Chowdhury

Srinjoy Chowdhury: Κύριε Πρωθυπουργέ, καλωσήρθατε στο Times Now. Δεν είναι η πρώτη φορά που σας φιλοξενούμε, αυτό μας χαροποιεί.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Πράγματι. Σας ευχαριστώ για την πρόσκληση.

Srinjoy Chowdhury: Αυτή είναι μια σημαντική στιγμή, γιατί η τεχνητή νοημοσύνη θα αλλάξει τον κόσμο. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με τη ζημιά που μπορεί να προκαλέσει. Σίγουρα υπάρχουν οφέλη. Υπάρχει και καχυποψία. Αλλά πώς θα συμβάλει αυτή η σύνοδος στο να διασφαλιστεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα ελέγχεται σωστά;

Κυριάκος Μητσοτάκης: Καταρχάς, είναι πραγματική χαρά και τιμή μου να συμμετέχω σε αυτήν την πολύ σημαντική σύνοδο για την τεχνητή νοημοσύνη, που διοργανώνεται από τον Πρωθυπουργό Modi και την Ινδία. Θεωρώ εξαιρετικά σημαντικό το γεγονός ότι η Ινδία διαδραματίζει ηγετικό ρόλο στον καθορισμό του νέου πλαισίου παγκόσμιας διακυβέρνησης για την τεχνητή νοημοσύνη.

Όπως επισημάνατε, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να είναι πραγματικά μετασχηματιστική, αλλά υπάρχουν και σοβαροί κίνδυνοι που πρέπει να αντιμετωπιστούν. Και αν δεν καταφέρουμε να φτάσουμε σε ένα σημείο όπου θα έχουμε μια παγκόσμια κατανόηση του τρόπου με τον οποίο θα μετριάσουμε τους κινδύνους, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι τα οφέλη της τεχνητής νοημοσύνης θα διανεμηθούν ισότιμα σε κάθε γωνιά της γης, δεν θα έχουμε κάνει το καθήκον μας ως παγκόσμιοι ηγέτες. Γι’ αυτό πιστεύω ότι αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό θέμα προς συζήτηση.

Η Ελλάδα έχει τη δική της πολύ φιλόδοξη στρατηγική για την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά αντιλαμβανόμαστε απόλυτα ότι υπάρχουν και σοβαροί κίνδυνοι που πρέπει να αντιμετωπιστούν, όπως η ψυχική υγεία των παιδιών και των εφήβων, ο τρόπος με τον οποίο προγραμματίζονται αυτά τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα ώστε να διασφαλίζεται ότι είναι προσανατολισμένα προς αυτό που θεωρούμε καλή συμπεριφορά, ο τρόπος με τον οποίο προστατεύουμε τον δημοκρατικό μας χώρο από την παραπληροφόρηση, που μπορεί να ενισχυθεί μέσω της τεχνητής νοημοσύνης. Πιστεύω ότι αυτά είναι κρίσιμα ζητήματα τα οποία θα συζητήσουμε αύριο και ελπίζω ότι θα καταλήξουμε σε κάποια κοινά συμπεράσματα.

Srinjoy Chowdhury: Μάλιστα. Έχετε δει τι συνέβη στον τομέα της τεχνολογίας στο παρελθόν. Υπήρξε το ψηφιακό χάσμα. Τώρα, ασφαλώς, δεν θέλουμε ένα χάσμα τεχνητής νοημοσύνης. Δεν θέλουμε ένα χάσμα βορρά-νότου. Δεν θέλουμε ένα χάσμα μεταξύ πλουσίων και φτωχών. Θέλουμε όλοι να επωφεληθούν από αυτό. Θα συναντήσετε τον Πρωθυπουργό Modi αύριο. Επιπλέον, θα μιλήσετε στη σύνοδο. Σίγουρα όλοι σας σκέφτεστε αυτό, ότι τα οφέλη της τεχνητής νοημοσύνης πρέπει να φτάσουν σε όλους.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Ακριβώς. Πιστεύω ότι αυτό ακριβώς είναι το θέμα αυτής της διεθνούς συνόδου και ένα ζήτημα στο οποίο ο Πρωθυπουργός Modi δίνει ιδιαίτερη έμφαση. Πρέπει να αναγνωρίσω ότι η Ινδία έχει κάνει ένα θεαματικό άλμα προς τα εμπρός όσον αφορά την υιοθέτηση ψηφιακών τεχνολογιών. Πιστεύω ότι αυτό καταδεικνύει ότι η ψηφιακή τεχνολογία μπορεί να είναι μια δύναμη για το καλό, μπορεί να ωφελήσει δισεκατομμύρια ανθρώπους, υπό την προϋπόθεση ότι όλοι έχουν πρόσβαση σε αυτήν και εφόσον τα οφέλη κατανέμονται με δίκαιο και βιώσιμο τρόπο, όπως επισημάνατε.

Πιστεύω ότι πρέπει να μας προβληματίζει η συγκέντρωση ισχύος στα χέρια λίγων εταιρειών με παγκόσμιο αποτύπωμα. Πιστεύω ότι πρέπει να μιλήσουμε με τους μεγάλους παγκόσμιους ηγέτες, τις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας που αναπτύσσουν αυτά τα πρωτοποριακά μοντέλα, και πρέπει να έχουμε μια ειλικρινή συζήτηση, όπως θα έχουμε αύριο.

Αύριο θα έχω την ευκαιρία να συναντήσω πολλούς από τους παγκόσμιους ηγέτες στο πεδίο της τεχνολογίας για να εκφράσω τις ανησυχίες μας και να κατανοήσω πώς αυτή η τεχνολογία μπορεί να αξιοποιηθεί προς όφελος ολόκληρης της ανθρωπότητας.

Srinjoy Chowdhury: Ναι, φυσικά. Αλλά πέρα από αυτό, η Ελλάδα και η Ινδία έχουν στενές σχέσεις εδώ και 2.000 χρόνια, οι λαοί των δύο χωρών. Επίσης, όπως γνωρίζετε, οι δύο χώρες έχουν πλέον στρατηγική εταιρική σχέση. Εσείς και ο Πρωθυπουργός Modi είστε φίλοι. Έχετε έρθει εδώ δύο φορές. Ο κ. Modi έχει επισκεφθεί την Αθήνα. Πιστεύετε ότι η στρατηγική εταιρική σχέση θα συνεχίσει να εξελίσσεται; Ποια είναι τα δύο ή τρία σημαντικά πράγματα που μας πρόκειται να συμβούν στο μέλλον;

Κυριάκος Μητσοτάκης: Καταρχάς, ακόμη και όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη, αν ανατρέξουμε στο βάθος της φιλοσοφικής μας σκέψης, και μιλάω τόσο για την Ινδία όσο και για την Ελλάδα, πιστεύω ότι μπορούμε να αντλήσουμε πολύ χρήσιμες ιδέες και στοιχεία για το πώς να στοχαστούμε σχετικά με τις ηθικές επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης. Αυτό δεν αφορά μόνο την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και την προγονική νοημοσύνη. Τόσο η Ελλάδα όσο και η Ινδία διαθέτουν άφθονη προγονική νοημοσύνη που μπορούν να αξιοποιήσουν.

Όσον αφορά τη στρατηγική εταιρική σχέση, έθεσα έναν πολύ σαφή στόχο όταν εξελέγην για τη δεύτερη θητεία μου: να ενισχύσω σημαντικά τη στρατηγική εταιρική σχέση μεταξύ Ελλάδας και Ινδίας. Είμαι στην ευχάριστη θέση να αναφέρω ότι κινούμαστε σίγουρα προς τη σωστή κατεύθυνση. Υπάρχουν προφανείς και σημαντικές συνέργειες μεταξύ των δύο χωρών μας που ξεπερνούν κατά πολύ τους πολύ στενούς πολιτισμικούς μας δεσμούς.

Η Ελλάδα είναι η πιο κοντινή χώρα της ηπειρωτικής Ευρώπης στην Ινδία. Όταν μιλάτε, για παράδειγμα, για το έργο IMEC, στο οποίο αποδίδω μεγάλη σημασία, υπάρχουν πολλά έργα που θα ωφελήσουν τόσο την Ινδία όσο και την Ελλάδα όσον αφορά τη συνδεσιμότητα. Τομείς όπως η ναυτιλία, οι άμεσες ξένες επενδύσεις ελληνικών εταιρειών στην Ινδία, αλλά και ινδικών εταιρειών στην Ελλάδα. Η GMR, τώρα που μιλάμε -επισκέφθηκα το εργοτάξιο πριν από μερικές εβδομάδες-, κατασκευάζει το δεύτερο μεγαλύτερο αεροδρόμιο στην Ελλάδα.

Έχουμε απευθείας πτήσεις αυτή τη στιγμή μεταξύ Δελχί και Βομβάης. Η IndiGo έχει ήδη ξεκινήσει τις πτήσεις της. Η Aegean θα ξεκινήσει πολύ σύντομα. Υπάρχουν σίγουρα οι προοπτικές για σημαντική ενίσχυση των τουριστικών μας δεσμών. Θέλουμε να γίνουμε ο προορισμός που προτιμούν οι Ινδοί τουρίστες στην Ευρώπη. Το γεγονός ότι τώρα έχουμε απευθείας πτήσεις, και είμαι σίγουρος ότι θα αυξηθούν σημαντικά, πιστεύω ότι δίνει μια επιπλέον ώθηση σε Ινδούς που θα ήθελαν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα. Φυσικά, με συναρπάζουν πάντα αυτοί οι εκπληκτικοί ινδικοί γάμοι που γίνονται στην Ελλάδα. Γνωρίζω ότι υπάρχει πολιτική να γίνονται περισσότεροι ινδικοί γάμοι στην Ινδία, αλλά σε περίπτωση που ζευγάρια επιλέξουν να παντρευτούν στην Ελλάδα, θα τα καλωσορίσουμε με μεγάλη χαρά.

Srinjoy Chowdhury: Εκτός από αυτό, υπάρχει ένα θέμα στο οποίο η Ινδία και η Ελλάδα συνεργάζονται πολύ στενά -το γεγονός ότι συμπάσχετε τόσο πολύ με την Ινδία είναι κάτι που χαροποιεί πολύ την Ινδία- και αυτό είναι το ζήτημα της τρομοκρατίας. Έχετε εκφραστεί πολύ έντονα κατά της τρομοκρατίας, καθώς έχουμε αντιμετωπίσει προβλήματα τρομοκρατίας, η Ευρώπη έχει αντιμετωπίσει προβλήματα τρομοκρατίας, αλλά η διασυνοριακή τρομοκρατία συνεχίζεται. Κάτι πρέπει να γίνει.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Έχουμε πολύ στενή συνεργασία στον τομέα των υπηρεσιών πληροφοριών και ασφάλειας. Ως χώρα που έχει υποφέρει από την εγχώρια τρομοκρατία, είμαστε ιδιαίτερα ευαίσθητοι σε αυτό το ζήτημα και θα είμαστε πάντα στο πλευρό των χωρών που είναι απόλυτα προσηλωμένες στην καταπολέμηση και, ευελπιστούμε, στην εξάλειψη της τρομοκρατίας. Αυτός είναι ένας ακόμη τομέας στον οποίο η Ελλάδα και η Ινδία έχουν κοινά ενδιαφέροντα.

Srinjoy Chowdhury: Μιλήσατε με πολύ αυστηρά λόγια μετά τα γεγονότα στο Παχαλγκάμ, και η Ινδία δεν το έχει ξεχάσει. Ακούω όμως ότι η Ελλάδα και η Ινδία πρόκειται να συνεργαστούν πολύ στενά σε τομείς όπως η άμυνα. Μπορείτε να μας πείτε λίγα λόγια γι’ αυτό;

Κυριάκος Μητσοτάκης: Θεωρώ φυσικό να ενισχύσουμε τους δεσμούς μας και στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας. Όπως γνωρίζετε, οι ευρωπαϊκές χώρες πρόκειται να αυξήσουν σημαντικά τις δαπάνες τους για την άμυνα. Η εισβολή στην Ουκρανία ήταν μια βίαιη αφύπνιση.

Η Ελλάδα είναι μια χώρα που πάντα δαπανούσε περισσότερο από το 2% του ΑΕΠ της για την άμυνα. Θα έλεγα λοιπόν ότι είμαστε μπροστά από τους άλλους. Ωστόσο, με την εμφάνιση νέων τεχνολογιών και την αναζήτηση οικονομικά αποδοτικών λύσεων για την αντιμετώπιση των νέων προκλήσεων στον τομέα της άμυνας, πιστεύω ότι αυτός είναι ένας τομέας στον οποίο μπορούμε να δημιουργήσουμε σημαντικούς δεσμούς.

Μοιραζόμαστε, επίσης, ορισμένες κοινές πλατφόρμες. Για παράδειγμα, τόσο η Ινδία όσο και η Ελλάδα χρησιμοποιούν το γαλλικό αεροσκάφος Rafale. Αυτό μας δίνει τη δυνατότητα να ενισχύσουμε περαιτέρω τους δεσμούς μας, τόσο σε ό,τι αφορά τις ασκήσεις όσο και τη σύγκλιση των αμυντικών βιομηχανιών μας. Για τις ινδικές εταιρείες που επιθυμούν να επενδύσουν στην Ευρώπη και να εδραιώσουν την παρουσία τους στον τομέα της μεταποίησης, η Ελλάδα θα πρέπει να αποτελεί προνομιακό προορισμό για την προσέλκυση επενδύσεων.

Srinjoy Chowdhury: Όπως γνωρίζετε, υπάρχει επίσης στενή συνεργασία μεταξύ του Πολεμικού Ναυτικού των δύο χωρών.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Ναι, το Πολεμικό Ναυτικό των δύο χωρών και, ασφαλώς, θα πρέπει επίσης να τονίσω ότι η Ελλάδα είναι μια ηγέτιδα χώρα στη ναυτιλία. Η Ινδία έχει μεγάλες φιλοδοξίες όσον αφορά τη ναυτιλία. Η προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας αποτελεί κοινή κρίσιμη προτεραιότητα. Αν κοιτάξετε τη διαδρομή που πρέπει να ακολουθήσουν τα πλοία για να φτάσουν στην Ελλάδα από την Ινδία ή στην Ινδία από την Ελλάδα, θα δείτε ότι διέρχονται από επικίνδυνες περιοχές. Η διασφάλιση της συνεργασίας μας για την υπεράσπιση του Διεθνούς Δικαίου, και ιδίως του Δικαίου της Θάλασσας, και για την υπεράσπιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας αποτελεί κοινή προτεραιότητα των δύο κυβερνήσεών μας.

Srinjoy Chowdhury: Οι Έλληνες και οι Ινδοί γνωρίζονται εδώ και πάνω από 2.000 χρόνια. Τώρα έρχεται κάτι που θα συνδέσει τις δύο χώρες πιο στενά. Αναφέρομαι στον IMEC, τον Διάδρομο Ινδία-Μέση Ανατολή-Ευρώπη. Τώρα που οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή έχουν μειωθεί κάπως και τα πράγματα είναι ευκολότερα, υπάρχει πιθανότητα να προχωρήσουμε σε περαιτέρω βήματα; Θα το συζητήσετε με τον Πρωθυπουργό αύριο;

Κυριάκος Μητσοτάκης: Ασφαλώς θα το συζητήσουμε. Ευελπιστώ επίσης ότι θα δούμε ακόμη περισσότερες ινδικές επενδύσεις στις ελληνικές υποδομές, όπως, για παράδειγμα, επενδύσεις στα λιμάνια μας. Η Ελλάδα είναι ένα φυσικό σημείο εισόδου για την εξυπηρέτηση τόσο της Νοτιοανατολικής όσο και της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Φυσικά, αν θέλουμε πραγματικά να προσθέσουμε ουσία στην έννοια του IMEC, πρέπει να εξετάσουμε αυτές τις νέες εμπορικές οδούς, είτε μιλάμε για φυσικά αγαθά είτε για ψηφιακές υποδομές. Για παράδειγμα, η Ελλάδα ήδη κατασκευάζει, αυτή τη στιγμή, ένα νέο ψηφιακό καλώδιο που θα συνδέει την Ελλάδα με τη Σαουδική Αραβία. Η φυσική επέκταση του καλωδίου θα είναι προς τη Νοτιοανατολική Ασία και, φυσικά, θα διακλαδωθεί και προς την Ινδία. Αυτό που λέω είναι ότι ορισμένα από αυτά τα έργα σχετικά με τον IMEC ήδη υλοποιούνται, και η Ελλάδα και η Ινδία βρίσκονται και πρέπει να βρίσκονται, ασφαλώς, στην πρώτη γραμμή.

Srinjoy Chowdhury: Φυσικοί συνεργάτες, θα έλεγα.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Ναι. Και βέβαια, καθώς επιδιώκουμε επίσης να ενισχύσουμε τους δεσμούς μεταξύ της Ινδίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όλοι μας θα επωφεληθούμε. Άσκησα έντονη πίεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσει με τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου και χάρηκα πολύ που αυτό συμφωνήθηκε κατ’ αρχήν μεταξύ του Πρωθυπουργού Modi και της Προέδρου της Επιτροπής Ursula von der Leyen. Πιστεύω ότι αυτή είναι μια μεγάλη ευκαιρία για τους Ινδούς εξαγωγείς, αλλά και για τις ευρωπαϊκές και ελληνικές εταιρείες να αποκτήσουν πρόσβαση στην ινδική αγορά.

Θα σας δώσω ένα παράδειγμα, το ελαιόλαδο. Το ελαιόλαδο είχε πολύ υψηλούς δασμούς. Αυτοί οι δασμοί θα μειωθούν σημαντικά. Φανταστείτε πόσο μεγάλη δυναμική προσφέρει αυτό στους παραγωγούς μας ελαιολάδου. Πρόκειται για μια τεράστια νέα αγορά, καθώς και οι Ινδοί ανακαλύπτουν νέες γεύσεις. Θέλουμε επίσης να διασφαλίσουμε ότι οι ελληνικές εταιρείες και οι Έλληνες παραγωγοί θα επωφεληθούν από αυτή τη σημαντική συμφωνία.